Τις προηγούμενες ημέρες, η τιμή του bitcoin «έσπασε» με δύναμη το ψυχολογικό όριο των $10.000, έχοντας σταθεροποιηθεί πλέον πάνω από τις $11.500 παρά τον εντυπωσιακό αριθμό των 390 και πλέον δυσοίωνων προβλέψεων ότι το bitcoin είναι μια «φούσκα» και είναι θέμα χρόνου η αναγγελία θανάτου του.
Στο Διάγραμμα 1 παρουσιάζεται ο αριθμός των «προαναγγελθέντων» θανάτων του bitcoin από το 2008 μέχρι το 2019. Όπως φαίνεται, η πλειοψηφία των επικριτών του εκφράσθηκε στην εύκολη περίοδο της υπερβολικής ανόδου και ανάλογης πτώσης από τέλη 2017 - αρχές 2018.
Ανάμεσα στους φορείς και στις προσωπικότητες που προέβλεψαν το σκάσιμο της «φούσκας» του bitcoin και τον σύντομο θάνατό του ή στάθηκαν σθεναρά απέναντί του ήταν ο πρώην διοικητής της FED Ben Bernanke (2017), ο γνωστός μεγαλοεπενδυτής Warren Buffet (2017), η πρώην πρωθυπουργός της Βρετανίας Theresa May (2017) και ο ιδιαίτερα άστοχος σε πολλές προβλέψεις του, αλλά πάντα ενδιαφέρων για τις απόψεις του καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης Νouriel Roubini (2018).
Σε αυτούς που αντέδρασαν σθεναρά και ήταν ιδιαίτερα αρνητικοί απέναντι στο bitcoin είναι και οι κάτοχοι του Βραβείου Nobel Οικονομικών P. Krugman (2013), J. Stiglitz (11/29/2017) και o R. Shiller (6/26/2018).
Φυσικά η θεωρητική βάση των κρυπτονομισμάτων οφείλεται σε έναν άλλο νομπελίστα Οικονομικών, τον καθηγητή F.A Hayek, ο οποίος στο βιβλίο του “Denationalization of Money” (1976) οραματίσθηκε ένα νομισματικό σύστημα που δεν θα ελέγχεται αποκλειστικά από τις Κεντρικές Τράπεζες, αλλά θα μπορούν να εκδίδουν νομίσματα και οι ιδιώτες.
Το 1999 και με την εμφάνιση του Ιnternet, ένας άλλος νομπελίστας καθηγητής Οικονομικών, ο γνωστός καθηγητής του Πανεπιστήμιο του Σικάγου Milton Friedman, είχε προβλέψει την τεράστια ανάπτυξη του διαδικτύου και ένα άλλο εναλλακτικό σύστημα πληρωμών που θα είναι ηλεκτρονικές, χωρίς την παρεμβολή των κεντρικών ή άλλων τραπεζών.
Ισχυροί υποστηρικτές του bitcoin είναι μεταξύ άλλων ο πρόεδρος της Alpha bet (Google) Eric Schmidt (2014), ο Peter Thiel (2017), συνιδρυτής της Paypal και ο Howard Schultz (2018), πρόεδρος και ιδρυτής των Starbucks.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν οι θέσεις της Christine Lagarde για την έκδοση κρατικών ψηφιακών κρυπτονομισμάτων, χωρίς να ενθαρρύνει τη χρήση ιδιωτικών, παραδεχομένη στην ουσία τα πλεονεκτήματά τους και τον πρωτοποριακό τους χαρακτήρα.
Παρά τα γνωστές αδυναμίες του bitcoin και των υπόλοιπων κρυπτονομισμάτων, αυτά περικλείουν σημαντικές νέες τεχνολογίες, τελείως αδιανόητες για το υπάρχον χρηματοπιστωτικό σύστημα. Επιπλέον τα αλλεπάλληλα κενά και οι συνεχείς κρίσεις του επίσημου χρηματοπιστωτικού συστήματος, οι υπερβολικές εξουσίες των Κεντρικών Τραπεζών και η πρόσφατη έκδοση 18 τρισ. δολαρίων σε ολόκληρο τον κόσμο προκαλεί ανησυχίες στους επενδυτές, οι οποίοι λόγω των μηδενικών επιτοκίων που αυτές επιβάλλουν, στρέφονται σε εναλλακτικές επενδύσεις που λειτουργούν αντιπληθωριστικά όπως είναι το ασήμι, ο χρυσός και σε ένα βαθμό τα κρυπτονομίσματα, λόγω του χαρακτηριστικού της σπανιότητας.
Αξίζει να σημειωθεί ότι στη Σουηδία σήμερα το 92% των συναλλαγών πραγματοποιείται με τη χρήση ηλεκτρονικού χρήματος. Μόλις πριν από λίγες ημέρες ανακοινώθηκε από την Κεντρική Τράπεζα της Σουηδίας ότι η ηλεκτρονική κορώνα θα γίνει πολύ σύντομα το επίσημο κρυπτονόμισμα της χώρας μέσα στο 2021. Επίσης, η Κεντρική Τράπεζα της Κίνας έχει ήδη διερευνήσει την είσοδο ενός πλήρους ολοκληρωμένου ψηφιακού συστήματος πληρωμών.
Επιπρόσθετα και άλλες Κεντρικές Τράπεζες όπως της Νότιας Κορέας, του Καναδά, της Σαουδικής Αραβίας, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, της Σιγκαπούρης, της Ελβετίας και η Κεντρική Ευρωπαϊκή Τράπεζα έχουν προχωρήσει αρκετά σε ενέργειες για ψηφιακό νόμισμα.
Το μέλλον του χρήματος είναι ψηφιακό και η πανδημία θα επιταχύνει τις εξελίξεις σε όλους τους τομείς και φυσικά στον τομέα του ψηφιακού χρήματος.
![](https://static.euro2day.gr/media/inlinepics/Flokas/bitc310820.JPG)
*Ο κ. Νικόλαος Φίλιππας είναι Καθηγητής Χρηματοοικονομικής Πανεπιστημίου του Πειραιά, Πρόεδρος και Ιδρυτής του Ινστιτούτου Χρηματοοικονομικού Αλφαβητισμού.